Sint-Salvator | Heilig Kerst

Laat je meevoeren naar een tijd waarin kunst en devotie hand in hand gingen. Acht meesterwerken, zorgvuldig geschilderd door de begenadigde hand van Hendrik Van Balen, sieren hier de muren als een band van levendige spiritualiteit.

Deze acht schilderijen ter waarde van 500 florijnen, vervaardigd tussen 1604 en 1608, zijn een geschenk van de aartshertogen Albrecht en Isabella, die de Broederschap van de H. Jozef richtten samen met Kluizenares Madeleine de Trazegnies. 

Op een van de taferelen worden Albrecht en Isabella afgebeeld met de leden van de broederschap in aanbidding voor de Heilige Drievuldigheid, met Maria en Jozef als bemiddelaars. De aartshertogen staan niet centraal, maar zelf eerbiedig knielen voor de Heilige Drievuldigheid, ondersteund door Maria en Jozef als bemiddelaars. De ereplaats is voorbehouden voor de (derde) Gentse bisschop, Pieter Damant. Ook Magdalena de Trazegnies wordt afgebeeld in haar habijt, net zoals op haar reeds vermeldde portret. 

Elke penseelstreek vertelt een verhaal van geloof en toewijding, een houvast voor de gelovige en een beeldende samenvatting van de devoties van de Broederschap. De overige schilderijen van de reeks stellen de Heilige Familie voor:

• Aanbidding der Wijzen,
• Aanbidding der Herders,
• Presentatie in de Tempel,
• Jezus onderwijst de Schriftgeleerden,
• Heilige Familie
• Vlucht naar Egypte.

De Aanbidding der Wijzen en de Aanbidding der Herders en Presentatie in de Tempel brengen ons terug naar de kindertijd van Jezus. Het kleine formaat van de taferelen draagt bij aan een intieme sfeer, een tijdloze huiselijkheid en harmonie.

In de Vlucht naar Egypte zien we Jozef niet langer als een oude man zoals in de vroegere traditie, maar als een jonge, krachtige beschermer, die zijn familie veilig leidt door onzekere tijden. Dit reflecteert de invloed van het Concilie van Trente, dat de verbeelding vernieuwde en leidt ons naar een diepere, intiemere ervaring van geloof.

Op de muur tegenover het altaar staat het wapenschild van de aartshertogen afgebeeld, liefdevol vastgehouden door twee engelen.

Het merendeel van het decor dat bij de oprichting van de broederschap werd gepland, is behouden gebleven en draagt bij aan de intieme sfeer. Zelfs de crèmekleurige lambrisering schept een unieke omgeving, als een soort barokke voorkamer in het Laat-gotische kerkinterieur.

Hendrick van Balen (1575-1632), Vlaamse meester van de barok, geboren uit de handelsfamilie van Antwerpen, wist hoe hij mythologische en religieuze verhalen kon verweven met een paradijselijke schoonheid. Zijn reis naar Venetië en Rome hebben zijn werk verrijkt, en zijn nalatenschap wordt verder gedragen door zijn beroemde leerlingen, zoals Antoon van Dyck, Gerard Seghers, en Frans Snyders.

Kom, dompel jezelf onder in deze visuele ode van geloof en kunst en laat je inspireren door de meesterwerken van Hendrik Van Balen. Laat de serene schoonheid van de kapel van de Broederschap van de Heilige Jozef je meenemen op een reis door de tijd.